پیام سپاهان

آخرين مطالب

طلایه‌داران توسعه روستایی اجتماعي

طلایه‌داران توسعه روستایی
  بزرگنمايي:

پیام سپاهان -

پیام سپاهان


به گزارش همشهری آنلاین، این روزها با توجه به برجسته‌تر شدن اهمیت توسعه روستاها در تقویت اقتصادملی، سیاست‌گذاری‌ها برای هموار کردن این مسیر شتاب محسوسی گرفته‌است؛ موضوعی که در اسناد بالادستی کشور نیز اشاره‌های صریحی به آن را می‌توان یافت. این‌درحالی‌است که بخش قابل‌توجهی از روستاییان درآمد کمتری نسبت به شهرنشین‌ها دارند و آسیب‌پذیری‌های ناشی از این موضوع، زمینه‌ساز مهاجرت آنان به‌سوی شهرها می‌شود.
براین اساس برنامه‌های توسعه روستایی، جزء مهمی از راهبردهای کلان تصمیم‌سازان کشور به‌حساب می‌آید. در گذشته اینگونه تصور می‌شد که با تکیه بر کشاورزی، می‌توان مناطق روستایی را درمسیر توسعه پایدار قرار داد، اما خشکسالی‌های مستمر در سال‌های اخیر نشان داد توسعه کشاورزی به‌تنهایی به نتیجه مطلوب ختم نمی‌شود. برهمین اساس هم بود که در سال‌های اخیر رونق گردشگری و تقویت زیرساخت‌های لازم برای گسترش مشاغل خرد روستایی، بسیاری از روستاییان مهاجرت‌کرده به شهرها را به خانه و کاشانه خود بازگرداند و به معیشت آنان رونق داد؛ مسیری که درصورت تداوم و اتخاذ راهکارهای مناسب، می‌تواند به تحقق هرچه سریع‌تر توسعه روستاها در کشور بینجامد. با توجه به این موضوع، همشهری در پرونده ویژه‌ای، ضمن بررسی آماری روستاها در استان‌های مختلف کشور، روستاهای نمونه در زمینه رونق اقتصاد گردشگری و تحقق مهاجرت‌معکوس و کارآفرینی را معرفی کرده‌است که در ادامه می‌خوانید.
آذربایجان‌شرقی
استان آذربایجان‌شرقی حدود 3هزارروستا دارد که از این تعداد، کمی بیشتر از 2هزارروستا بالای 20خانوار جمعیت دارند که زیرپوشش طرح‌های خدمات‌رسانی و هادی هستند. دراین میان یکی از روستاهایی که در نزدیکی تبریز قرار دارد، «دیزج» نام دارد که درسال‌های اخیر نه‌تنها ازجمعیت آن کاسته نشده، بلکه مهاجرت معکوس هم درآن رخ داده‌است. دیزج برخلاف روستاهای حاشیه‌ تبریز که شاهد حضور پررنگ مهاجران از شهرهای دیگر هستند، با مهاجرت معکوس خود اهالی درحال رشد و توسعه است. اصلی‌ترین زمینه توسعه این روستا، باغداری به‌ویژه باغ‌های گردو و همچنین تولید نان محلی ویژه‌ای است که اقتصاد این روستا را متحول کرده‌است. وجود روستاهایی مانند «کندوان» یا روستای پلکانی «اشتبین» و روستاهای منطقه «ارسباران» سبب شده آذربایجان‌شرقی ازنظر قابلیت‌های گردشگری روستایی ممتاز باشد.
اصفهان
استان اصفهان دارای حدود هزارو 800روستا و آبادی با جمعیتی افزون‌بر 610هزارنفر است که 935روستای آن بیش‌از 20خانوار جمعیت دارند. از این تعداد، 25روستای هدف گردشگری دراین‌استان ثبت شده و 100روستای دیگر نیز در نوبت ثبت هستند. روستاهای اصفهان ظرفیت‌های گردشگری، صنعتی، کشاورزی و فرهنگی مختلفی دارند. افزایش 40درصدی بودجه دهیاری‌های استان، اختصاص 900میلیارد ریال از محل صندوق توسعه‌ملی برای اشتغال‌زایی روستایی، کاهش هزینه‌های جاری دهیاری‌ها و اختصاص این بودجه به توسعه عمرانی، ارائه وام‌های ارزان‌قیمت و زمین برای ساخت مسکن و بهینه‌سازی مبلمان روستاها ازجمله اقدام‌های انجام شده برای رونق زندگی دراین مناطق به‌حساب می‌آید که در ایجاد روند مهاجرت معکوس به روستاها موثر بوده‌است. دراین میان روستای «شیرازان» از روستاهایی است که با بهسازی و اجرای طرح هادی، مهاجرت معکوس درآن اتفاق افتاده‌است. اینها درحالی‌است که به‌دنبال بروز خشکسالی، تأمین آب کشاورزی در روستا سخت شده‌است و به‌تبع آن، نرخ بیکاری درجوامع روستایی افزایش یافته‌است.
آذربایجان‌غربی
استان آذربایجان‌غربی بیش‌از 2هزارو800روستا دارد که حدود 2هزارو600روستا بالای 20خانوار جمعیت دارند. براین اساس آذربایجان‌غربی را می‌توان یکی از استان‌های با جمعیت بالای روستایی ارزیابی کرد که حدود 40درصد از جمعیت استان در روستاها ساکن هستند. با وجود اینکه این استان حدود 50روستای گردشگرپذیر دارد، اما برای توسعه گردشگری دراین روستاها تاکنون اقدام‌های کافی صورت نگرفته و کم‌تر از 30خانه روستایی برای بوم‌گردی آماده شده‌اند. با خشک شدن رودخانه‌های پرآب استان یا کم‌آب شدن رودخانه‌های بزرگ، بسیاری از روستاها با مشکلات جدی روبه‌رو شده‌اند. این مشکل در سال آبی جاری حادتر از بقیه سال‌ها به‌نظر می‌رسد و کارشناسان بروز مهاجرت گسترده از روستاها را دور از ذهن نمی‌دانند. روستای «آلاگوزسفلی» در شهرستان نقده ازجمله روستاهای نمونه استان به‌شمار می‌رود و درسال‌های اخیر شاهد مهاجرت معکوس بوده که اصلی‌ترین دلیل آن، رونق کشت گیاهان دارویی است.
بوشهر
براساس سرشماری نفوس و مسکن سال1395، ازمجموع 850روستای استان بوشهر، 629روستا مسکونی و 221روستا هم خالی از سکنه هستند. براین اساس از کل جمعیت استان، 9/27درصد، معادل325هزارو495نفر، در نقاط روستایی سکونت دارند. به‌دلیل قرارگرفتن بیشتر روستاهای بوشهر در جوار نخیلات، مزارع کشاورزی و واقع شدن در نقاط ساحلی، از ظرفیت‌های بسیاری در زمینه ایجاد اشتغال پایدار برخوردارند؛ هرچند که به‌نظر می‌رسد درصورت توجه بیشتر و سرمایه‌گذاری‌های راهبردی، این ظرفیت‌ها بیش‌از گذشته در توسعه و آبادانی روستاهای هدف تأثیرگذار باشد. روستای «بُحِیری» در بخش مرکزی شهرستان دشتی و 85کیلومتری مرکزاستان قرار دارد و با وجود اینکه شغل بیشتر مردم این روستای هزارنفری کشاورزی و دامداری است، اما احیای کارگاه‌های عبابافی؛ صنعتی که رو به فراموشی می‌رفت؛ سبب شده بُحِیری به‌عنوان «روستای عبابافی کشور» ثبت‌ملی شود. محصولات تولیدی 18کارگاه عبابافی این روستا علاوه‌بر عرضه در شهر قم، به عراق و کشورهای حاشیه خلیج‌فارس نیز صادر می‌شود.
مرکزی
در استان‌مرکزی هزارو 128روستای دارای سکنه وجود دارد که از این تعداد، 792روستا دهیاری دارند. این‌درحالی‌است که از حدود یک‌میلیون‌و 421هزارنفر جمعیت استان، 329هزارنفر در روستاها سکونت دارند. حدود 40روستای هدف گردشگری دراین استان وجود دارد که از مهم‌ترین آنها می‌توان به «انجدان» و «هزاوه» و «گوار» در اراک، «آتشکوه» در محلات، «پاکل» در شازند، «سیاوشان» در آشتیان، «وفس» در کمیجان نام برد. عمده تولیدات صنایع‌دستی و صنعتی روستاهای استان شامل فرش، گلیم، صنایع‌چرم، منبت، معرق، قلم‌زنی روی مس، گیوه و سبدبافی، مصنوعات فلزی، کابینت، لوازم آشپزخانه، میز، مبل و کفش است. همچنین «رباط میل» در 10کیلومتری اراک، یکی از روستاهای مستعد برای پذیرش بنگاه‌های تولیدی است که بیشتر مردم آن در صنعت کابینت‌سازی مشغول به‌کارند. اهالی این روستا را می‌توان جزو کارآفرینان موفق کشور دانست. این روستای صنعتی دارای 250کارگاه کابینت‌سازی و 50کارگاه مشاغل وابسته به این حرفه است. در هر کارگاه به‌صورت میانگین 5نفر مشغول به‌کارند و حداقل 10فرصت شغلی غیرمستقیم نیز درآن ایجاد شده و می‌توان گفت هر روز حدود 800نفر از ساکنان روستاهای اطراف برای کار به رباط میل می‌آیند.
قم
قم کم‌ترین درصد جمعیت روستایی کشور را در اختیار دارد. کم‌تر از 5درصد جمعیت این استان معادل، 56هزارنفر، در روستاها زندگی می‌کنند و بیش‌از 95درصد از جمعیت این استان، شهرنشین هستند. قم 186روستا دارد که 108روستا دارای دهیاری و 78روستا فاقد دهیاری هستند. بخش‌مرکزی قم با 30درصد و بخش خلجستان با کم‌تر از 10درصد، بیشترین و کم‌ترین جمعیت روستایی استان را دارند. در سال‌های اخیر به‌دلیل توسعه زیرساخت‌های لازم در روستاها، مهاجرت‌معکوس در بیشتر روستاهای این استان اتفاق افتاده‌است. یکی از روستاهایی که ازنظر اشتغال‌زایی و مهاجرت‌معکوس موردتوجه قرار گرفته، روستای «سیرو» در شهرستان کهک است. جمعیت این روستا در سرشماری1395، حدود 814نفر درقالب 263خانوار اعلام شد که برآوردهای جدید نشان می‌دهد اکنون بیش‌از 300خانوار و هزارو 60نفر دراین روستا زندگی می‌کنند. شغل بیشتر ساکنان این روستا پرورش پرندگان زینتی است. روستای سیرو همچنین دارای یک ناحیه صنعتی است و درصد بیکاری درآن صفر است. کمبود آب برای بخش کشاورزی و دامپروری، کمبود اعتبارات در بخش‌های زیربنایی، بیکاری در برخی روستاها و عدم ایجاد کسب‌وکار در تعداد قابل‌توجهی از روستاها به‌دلیل کمبود نقدینگی و کمبود نهاده‌های دامی و علوفه، از مهم‌ترین مشکلات روستاهای استان قم به‌حساب می‌آید.
خراسان‌جنوبی
در استان خراسان‌جنوبی هزارو 778روستای دارای سکنه وجود دارد که دراین روستاها جمعیتی درحدود 309هزارو 923نفر زندگی می‌کنند. از هزارو 778پارچه روستای استان، 899روستا دارای دهیاری هستند و از مزایا و اعتبارات دولتی برخوردارند. در استان خراسان‌جنوبی 14روستای هدف گردشگری در شاخص‌های مختلف، تاریخی، صنایع‌دستی، طبیعت‌گردی و... وجود دارد که دارای مصوبه کشوری نیز هستند. از سال‌گذشته طرح «هر روستا یک محصول، هر خانه یک کارخانه» در استان آغاز شده‌است که در قالب آن، روستاهایی که ظرفیت تولید یک محصول در زمینه پارچه‌بافی، حوله‌بافی، تراش سنگ یا سایر موارد را دارند، شناسایی می‌شوند. روستای «خراشاد» از توابع بخش مرکزی شهرستان بیرجند را می‌توان به‌عنوان روستای نمونه استان در زمینه ایجاد اشتغال معرفی کرد. صنایع دستی حوله‌بافی سنتی (توبافی) بعد از سال‌ها رکود، به‌همت اهالی روستا دوباره احیا و برای تعداد زیادی از اهالی خراشاد ایجاد اشتغال کرد، همین موضوع سبب شد این روستا در سال1397 به ثبت‌جهانی هم برسد.
کرمانشاه
از جمعیت حدود 2میلیون نفری ‌استان کرمانشاه، حدود 500هزارنفر، معادل 26درصد، در 2هزارو 595روستای استان زندگی می‌کنند. از این تعداد روستا، هزار و 660روستا دهیاری دارند. «زردویی» یکی از روستاهای کرمانشاه است که جزو توابع بخش «باینگان» در شهرستان پاوه محسوب می‌شود؛ روستایی که در دهستان «ماکوان» قرار دارد و 258خانوار درآن زندگی می‌کنند. این روستای قدیمی جزو روستاهایی به‌حساب می‌آید که کسب‌وکارها درآنجا رونق دارد. صنایع‌دستی و تولید محصولات ارگانیک باغی و دامی از مهم‌ترین فعالیت‌های اقتصادی مردم روستاست. دراین روستا به‌واسطه خلاقیت‌های مردم، هیچ فردی بیکار نیست. زن و مرد این روستا همگی مشغول کار و تلاش هستند. همچنین زردویی از پربازدیدترین روستاهای استان کرمانشاه محسوب می‌شود که تا پیش‌از همه گیری ویروس کرونا، سالانه گردشگران بسیاری را به خود جذب می‌کرد. برگزاری جشن‌هایی مانند «آزادسازی کبک‌ها»، «طبیعت»، «تبرسوزان» و «آوای روستا» ازجمله برنامه‌های متنوعی است که ازسوی اهالی روستا برگزار می‌شود.
سمنان
آخرین آمارها نشان می‌دهد سمنان ازنظر جمعیت ساکن روستایی سی‌امین استان محسوب می‌شود، اما بیشترین آمار شهرستانی ضریب جمعیت روستایی کشور مربوط به شهرستان میامی در استان سمنان است که 2/88درصد از جمعیت آن در روستاها سکونت دارند. درمجموع از جمعیت 702هزارنفری سمنان، حدود 142هزارنفر در 549روستا زندگی می‌کنند که از این تعداد، 256روستا دهیاری دارند. طی سال‌های اخیر تلاش‌هایی برای رونق اقتصادی روستاهای سمنان بر پایه فعالیت‌های حوزه گردشگری انجام شده‌است. البته گردشگری روستایی در سمنان با توجه به پهناور بودن این استان و موقعیت جغرافیایی هر شهرستان، به شاخص‌های مختلفی وابسته است. درمیان روستاهای سمنان، برخی روستاها توانسته‌اند با توجه به ظرفیت‌های موجود، علاوه بر ایجاد مهاجرت‌معکوس، اشتغال برخی از جوانان جویای کار روستاها و حتی شهرهای اطراف را نیز تأمین کنند. روستای «ده‌ملا» در شهرستان شاهرود یکی از همین روستاهاست که مشاغل وابسته به چوب درآن رونق فراوانی دارد. بیش‌از 100کارگاه نجاری و منبت دراین روستا مشغول تولید محصولات چوبی مختلف هستند که هر روز بیش‌از 300نفر نیروی کار سایر روستاها برای فعالیت به این کارگاه‌ها می‌آیند.
مازندران
استان مازندران حدود 3هزارو500 روستا دارد که نزدیک به 47درصد از جمعیت 3میلیون‌و 300هزارنفری این استان ساکن همین روستاها هستند. حدود 2هزار500روستای مازندران بیش‌از 20خانوار جمعیت دارند و 2هزارو250روستا نیز از دهیاری برخوردار هستند. بسیاری از روستاهای کوهستانی و دامنه‌ای مازندران به‌دلیل جاذبه‌های طبیعی و بافت فرهنگی و اجتماعی، از ظرفیت‌های ویژه‌ای برای رونق گردشگری برخوردارند. به همین دلیل نیز فعالیت‌های مرتبط با بوم‌گردی یا تولید صنایع‌دستی در روستاهای مازندران طی سال‌های اخیر به‌صورت چشمگیری رونق گرفته‌است. دراین میان هرچند که زیرساخت‌های روستایی در مازندران طی سال‌های اخیر گسترش یافت، اما یکی از مشکلات جوامع روستایی محدودیت ساخت‌وساز در بافت است که این موضوع با توجه به جمعیت بالا و کم بودن زمین به‌دلیل کاربری باغی و کشاورزی، برای ساکنان برخی روستاهای مازندران مشکل‌ساز شده‌است. با این‌حال در بسیاری از روستاهای استان فعالیت‌های اقتصادی متکی بر مشاغل بومی مانند دامداری، کشاورزی، پرورش گل و گیاه و صنایع‌دستی طی سال‌های اخیر افزایش یافته‌است. «گرجی‌پل»، از توابع ساری، ‌ یکی از این روستاهاست که به‌دلیل اجرای طرح‌های توسعه‌ مشاغل بومی، به‌عنوان یکی از «روستاهای بدون بیکار» مازندران و کشور معرفی شده‌است. در غرب مازندران نیز روستای «یالبندان» از توابع عباس‌آباد، علاوه بر رونق کارآفرینی متکی بر مشاغل بومی، لقب «روستای بدون دخانیات» را نیز یدک می‌کشد.
زنجان
درحالی‌که از جمعیت 85میلیون نفری کشور، حدود 27درصد در روستاها زندگی می‌کنند، میزان جمعیت روستایی در استان‌زنجان بالاتر از میانگین کشوری است. براساس آمار سرشماری1395، حدود 5/37درصد از جمعیت این استان در روستاها زندگی می‌کنند و درحال‌حاضر در زنجان حدود 935روستا وجود دارد. زنجان جزو استان‌های مهاجرفرست کشور محسوب ‌شود و با وجود آمار قابل‌توجه مهاجرت از روستاها و شهرهای کوچک زنجان، چند سالی است شاهد مهاجرت‌معکوس به روستاها نیز هستیم. بخش «قره‌پشتلو» در محور ارتباطی به آذربایجان‌شرقی، اردبیل و مسیر سرچم قرار دارد. دراین بخش روستاها دیگر مانند گذشته بدون‌امکانات نیستند و تعداد زیادی از اهالی به روستاها برگشته‌اند، چراکه موقعیت کار و زندگی در روستا برای آنها فراهم شده‌است و با وجود راه‌های ارتباطی مناسب، به راحتی می‌توانند از سایر خدمات در شهرها بهره‌مند شوند. ازسوی دیگر گردشگری روستایی می‌تواند نقطه عطفی در توسعه روستاهای استان باشد، چراکه طبیعت و فرهنگ غنی روستاها، ظرفیت مناسبی برای جذب گردشگران و تقویت بوم‌گردی است که تاکنون آنچنان که باید از این ظرفیت‌ها استفاده نشده‌است.
اردبیل
از مجموع حدود یک‌میلیون و 248هزارنفر جمعیت استان اردبیل، 448هزارو 554نفر در هزارو 859روستا سکونت دارند. به‌گفته مسئولان استان، درحال‌حاضر 150روستا در استان به‌دلیل مهاجرت، خالی از سکنه شده‌اند و درصورت تداوم مهاجرت‌ها، احتمال افزایش تعداد روستاهای خالی از سکنه وجود دارد. مشکلات ناشی از بیکاری و نبود شغل، درآمد پایین، وقوع خشکسالی، ضعف امکانات و زیرساخت‌های تولیدی و صنعتی ازجمله عواملی است که کارشناسان در تداوم معضل مهاجرت از روستاها دخیل می‌دانند. این‌درحالی‌است که مسئولان برای مقابله با موج مهاجرت‌ها، طرح توسعه اشتغال با پرداخت تسهیلات کم‌بهره در روستاهای بالای 40خانوار را دراین استان اجرا می‌کنند که تاحدودی سبب کنترل موقت میزان مهاجرت شده‌است. علاوه‌براین در سال‌های اجرای طرح‌های گردشگری روستایی، مهاجرت معکوس به روستاهای اردبیل را رقم زده‌است. به‌عنوان نمونه می‌توان به روستای «نوشنق» در نمین اشاره کرد که با سرمایه‌گذاری بخش‌خصوصی، حدود 12اقامتگاه بوم‌گردی دراین روستا راه‌اندازی شد؛ موضوعی که بازگشت تعداد زیادی از اهالی را به روستا به‌دنبال داشته‌است.
خراسان‌رضوی
براساس سرشماری سال1395، از 7هزارو 359روستای استان خراسان‌رضوی، حدود 3هزارو 335روستا دارای جمعیت ساکن هستند. از این تعداد، 2هزارو 524روستا نیز جمعیتی بیش‌از 20خانوار دارند. براین اساس بیش‌از یک‌میلیون و 700هزارنفر از جمعیت 6میلیون‌و 400هزارنفری خراسان‌رضوی، ساکن روستاهای این استان هستند. این‌درحالی‌است که 40درصد از روستاهای خراسان‌رضوی مهاجرفرست هستند و تعداد قابل‌توجهی از اهالی به‌دلیل پایین بودن درآمد نسبت به هزینه‌ها، ناپایداری درآمدها و پدیده خشکسالی مهاجرت کرده‌اند. اقتصاد این گروه از روستاها متکی به کشاورزی صرف بوده، اما به‌دلیل وضعیت ناپایدار منابع آبی، درآمد اندک و از دست رفتن زمینه‌های معیشت جمعیت از آنها خارج شده‌است. روستای پلکانی «کنگ» در 19کیلومتری غرب طرقبه و 29کیلومتری مشهد قرار دارد و آخرین روستا در دره رودخانه کنگ است که از طریق یک جاده آسفالته، به روستای «نغندر» و سپس شهر طرقبه و از آنجا به شهر مشهد مرتبط می‌شود. این روستا سال‌گذشته به ثبت‌ملی رسید و برای ثبت‌جهانی آن نیز اقدام‌هایی انجام شده‌است. از سال1398 مهاجرت‌معکوس به کنگ اتفاق افتاد و 20خانوار که قبلا روستا را ترک کرده بودند، به کنگ بازگشتند، این موضوع به‌دلیل ایجاد اشتغال پایدار که در زمینه گردشگری به‌وجود آمده، رخ داده‌است.
یزد
استان یزد 2هزارو900روستا دارد که از این تعداد، هزارو 128روستا دارای سکنه و 361روستا دارای دهیاری هستند. بیشترین تعداد روستاهای استان به ترتیب در شهرستان تفت و مهریز قرار دارند و بیشترین مهاجرت هم از این روستا اتفاق افتاده‌است. مجموع جمعیت روستایی استان نزدیک به 158هزارنفر است. در 2دهه گذشته تعداد قابل‌توجهی از روستاییان یزد، به‌دلیل نبود آب و خسارت‌های ناشی از خشکسالی، روستاهای خود را ترک کرده‌اند. اما دراین میان برخی از روستاهای استان نیز شاهد مهاجرت‌معکوس بوده‌اند. ازجمله دلایل اصلی این مهاجرت هم ایجاد صنایع به‌ویژه دربخش کاشی و سرامیک و صنعت فولاد در جوار برخی از این روستاها بوده‌است. این موضوع سبب شده‌است که بسیاری از جوانان روستایی برای اشتغال دراین کارخانه‌ها به روستاها مهاجرت کنند. براین اساس می‌توان به روستاهایی واقع در بخش «گالیزات» شهرستان مهریز و برخی روستاهای بخش‌مرکزی شهرستان بهاباد اشاره‌کرد.
خراسان‌شمالی
خراسان‌شمالی دارای 40دهستان و 862روستای دارای سکنه ‌است. این استان شمال‌شرق ایران، 863هزارنفر جمعیت دارد که 44درصد آنان در روستاها زندگی می‌کنند. یکی از روستاهای نمونه دراین استان، «سارمران» از توابع بخش‌مرکزی شهرستان اسفراین است که سال‌گذشته به‌عنوان دومین روستای پایلوت کشوری در کشت محصولات گلخانه‌ای انتخاب شد، چراکه ساکنان سارمران با ایجاد 50واحد گلخانه‌ای و برداشت بیش‌از هزارتن محصول درسال، این روستا را به یکی از روستاهای برتر کارآفرینی کشور تبدیل کرده‌اند. به‌گفته دهیار روستای سارمران، سال‌های قبل به‌دلیل نبود شغل و تولید در روستا، افراد زیادی به شهرهای دیگر و به‌ویژه تهران مهاجرت کردند و تقریبا روستا خالی از سکنه شده بود. افرادی که در گلخانه‌های کرج و ورامین کار می‌کردند و روش‌های پرورش محصولات گلخانه‌ای را آموزش دیدند، برایشان جرقه‌ای شد که این کار را در روستای خود آغاز کنند و زمینه‌ساز رشد اقتصادی در این روستا شوند. افرادی که دوباره برای کار به این روستا برگشتند، با هزار متر گلخانه حتی گلخانه‌های چوبی کار را آغاز کردند؛ کم کم متراژ گلخانه‌ها زیاد شد و اکنون به گلخانه‌های بزرگ رسیده‌است ...
کهگیلویه‌وبویراحمد
کهگیلویه‌وبویراحمد استانی است که به‌دلیل قرارگرفتن در نقطه کور ارتباطی و در نبود راه‌های دسترسی مناسب، چندان شناخته شده نیست. با وجود این، 3/44درصد از جمعیت این استان، یعنی حدود 315هزارو 486نفر، در روستاهایی زندگی‌ می‌کنند که گاهی همان راه ارتباطی غیراستاندارد را هم ندارند. با اینکه جمعیت روستایی استان 18درصد بالاتر از میانگین کشوری (26درصد) است، اما این ویژگی به‌جای فرصت، به محرومیت بیشتر استان دامن زده‌است. کهگیلویه و بویراحمد درمجموع 2هزارو232روستا دارد که از این میان، هزارو643روستا دارای سکنه و 589روستا خالی از سکنه هستند. این استان علاوه بر مهاجرت روستاییان به شهر، با پدیده حاشیه‌نشینی عشایر در اطراف شهرهای بزرگ هم روبه‌روست، به‌طوری‌که درصد زیادی از حاشیه‌نشینان یاسوج را عشایر تشکیل می‌دهند. البته اجرای طرح‌های هادی، تکمیل زیرساخت‌ها و طرح‌های اشتغال‌زایی، توانسته است بخشی از جمعیت روستایی را به‌ویژه در مناطقی چون چرام و باشت برگرداند، اما محرومیت زیاد اجازه نداده مورد شاخصی دراین زمینه مطرح شود.
البرز
به‌گفته مسئولان البرز، 199هزارنفر از جمعیت حدود 3میلیون نفری این استان در 350روستا ساکن هستند. با وجود اینکه در سال‌های گذشته بخشی از روستاهای استان از جمعیت خالی شده بود، اما حدود 3سالی می‌شود که با افزایش خدمت‌رسانی در روستاها، 7درصد مهاجرت معکوس به روستاهای البرز اتفاق افتاده‌است. البته در برخی روستاها شامل روستاهایی در کرج، ساوجبلاغ و طالقان که در مناطق سخت‌گذر قرار دارند، امکان ارائه برخی خدمات مانند گاز، اینترنت و... به آنها وجود ندارد. قابلیت‌های اقتصادی روستاهای البرز به‌دلیل موقعیت ویژه جغرافیایی و طبیعی بسیار زیاد است، بااین‌حال وضعیت موجود به‌ویژه در حوزه اشتغال، راضی‌کننده نیست و دولت در تلاش است دامنه اشتغال و تولید را در روستاهای البرز به بالاترین سطح برساند. از همین‌رو 260میلیارد تومان وام کم‌بهره در اختیار روستاییان قرارگرفته که منجر به ایجاد شغل پایدار برای 3هزارو 300روستا در بخش‌های کشاورزی، دامداری، سفالگری، فرش دست‌باف، میناکاری و... شده‌است. اینها درحالی‌است که روستاهای البرز ظرفیت‌های بسیاری در حوزه گردشگری و بوم‌گردی دارند که تاکنون مغفول مانده‌است. البته 49روستای هدف گردشگری دراستان وجود دارد که برخی از آنها مانند برغان، ورده، آغشت و... تا پیش‌از همه‌گیری ویروس کرونا، گردشگران بسیاری را به خود جذب می‌کردند، اما گردشگری روستایی هنوز آنچنان که باید در البرز رونق نگرفته‌است.
سیستان‌وبلوچستان
در استان سیستان‌وبلوچستان بیش‌از 7هزارو148روستای دارای سکنه وجود دارد که پراکندگی این روستاها زیاد است. دراین میان زاهدان با هزارو140روستا، بیشترین و شهرستان گلشن با 5روستا، کم‌ترین تعداد روستاهای استان را دارند. براساس سرشماری نفوس و مسکن سال1395، جمعیت استان حدود 2میلیون‌و 775هزارنفر است که یک‌میلیون و 427هزارنفر از آنان در نقاط روستایی ساکن هستند. مهاجرت جمعیت روستایی طی سال‌های متمادی ازجمله چالش‌های جمعیتی در سیستان‌وبلوچستان به‌شمار می‌آید که نبود امکانات زیرساختی در برخی روستاها، خشکسالی و کم‌آبی، بیابانی شدن مناطق روستایی و نبود کار و فقر اقتصادی ازجمله دلایل این موضوع هستند. برهمین اساس دولت‌ها در ادوار مختلف برنامه‌های متعددی برای مهاجرت معکوس به روستاها درنظر گرفته‌اند که در برخی از استان‌ها نتیجه‌بخش بوده‌است، اما در سیستان‌وبلوچستان این روند خیلی کند است، چراکه هرچه زمان می‌گذرد، بر میزان خشکسالی و کمبود منابع آبی استان افزوده می‌شود. با این وجود درسال‌های اخیر تقویت زیرساخت‌های گردشگری در مناطق گردشگرپذیر زمینه‌ساز رونق اقتصادی و حفظ جمعیت روستایی در استان شده که دراین رابطه می‌توان به «کلپورگان» به‌عنوان «روستای جهانی سفال» و همچنین روستای «تمین» اشاره کرد. تمین تاکنون 2بار به‌عنوان روستای نمونه گردشگری کشور انتخاب شده‌است. این‌درحالی‌است روستای «منزل‌آب» از توابع زاهدان، به‌دلیل ایجاد طرح‌های کارآفرینی و توسعه کارگاه‌های اشتغال‌زایی به «روستای بدون بیکار» سیستان‌وبلوچستان شهرت یافته است.
هرمزگان
ازمجموع جمعیت یک‌میلیون و 800هزارنفری هرمزگان، 800هزارو 512نفر ساکن 2هزارو 269روستا و آبادی این استان هستند؛ یعنی عددی معادل 6/45درصد جمعیت استان. اگرچه برنامه‌ها برای توسعه گردشگری در روستاهای استان از 3سال قبل با جدیت آغاز شده بود، اما به‌گفته مسئولان اداره‌کل میراث‌فرهنگی، همه‌گیری ویروس کرونا سبب توقف همه برنامه‌ریزی‌ها در حوزه گردشگری روستایی شده‌است. ازسوی دیگر اگرچه مسئولان اداره‌کل بنیاد مسکن هرمزگان آمار دقیقی اعلام نمی‌کنند، اما معتقدند مهاجرت معکوس و بازگشت به روستاهای هرمزگان حدود 5سالی می‌شود که آغاز شده‌است. «آیسین» در بندرعباس یکی از روستاهای موفق در زمینه کارآفرینی روستایی به‌حساب می‌آید که با تشکیل تعاونی خرد روستایی زنان در حوزه صنایع‌دستی، بیش‌از 100بانوی جوان و خانه‌دار مشغول به‌کار شده‌اند.
چهارمحال‌وبختیاری
استان چهارمحال‌وبختیاری 800روستای برخوردار از سکنه دارد که از این تعداد، 575روستا دارای جمعیت بالای 20خانوار هستند. حدود 340هزارنفر در روستاهای استان سکونت دارند که این رقم 36درصد از جمعیت چهارمحال‌وبختیاری را شامل می‌شود. درمیان روستاهای شاخص چهارمحال‌وبختیاری در حوزه کارآفرینی می‌توان به روستای «شیخ‌شبان»، قطب خاتم ایران که عنوان «روستای نمونه ایثارگری» را هم دارد، اشاره کرد. این روستا با حدود 2هزارنفر جمعیت، 400هنرمند و شاغل درحوزه تولید خاتم دارد. دراین روستا خوشه خاتم ایجاد شده و علاوه‌بر مجتمع‌های کارگاهی، کارگاه‌های خانگی نیز دراین روستا فعال هستند. علاوه‌بر شیخ‌شبان، این استان 12روستای هدف‌گردشگری دارد که بیشترین ظرفیت آنها در حوزه گردشگری‌طبیعی است. دراین میان از مهم‌ترین مشکلات روستاییان استان نبود دسترسی مناسب به آب آشامیدنی سالم و لوله‌کشی است.
قزوین
بیش‌از 824روستا در استان قزوین وجود دارد که از این تعداد، 76درصد آنها دارای دهیاری فعال هستند و 321هزارو 610نفر نیز در مناطق روستایی استان زندگی می‌کنند. روستای «اردلان» قزوین به‌عنوان «روستای بدون بیکار در کشور» شناخته می‌شود و این اشتغال فقط در حوزه کشاورزی نیست و اهالی این روستا با همکاری و خوداشتغالی در زمینه‌های مختلف، توانستند بیکاری را از روستا حذف کنند. این‌درحالی‌است که قزوین جزو 4استان برتر ازنظر پرداخت تسهیلات اشتغال‌زایی روستایی است. همچنین 15روستای نمونه گردشگری در قزوین وجود دارد که «حصار» در آوج از مهم‌ترین آنها به‌شمار می رود. برج‌های معروف دوقلو خرقان در نزدیکی این روستا قرار دارند و غار تاریخی و زیبای «قلعه‌ کرد» نیز در نزدیکی این روستا واقع شده‌است. از مهم‌ترین مشکلات روستاهای قزوین می‌توان به وجود ضعف‌های زیرساختی، ازجمله راه‌های مناسب روستایی اشاره کرد.
کرمان
جمعیت روستایی استان کرمان حدود یک‌میلیون و 302هزارنفر است که 41درصد از جمعیت استان را شامل می‌شود. از روستاهای «زیری» و «چکری» در بخش مرکزی شهرستان کهنوج، به‌عنوان روستاهای کارآفرین نام برده می‌شود که به «روستاهای بدون بیکار» نیز معروف هستند. در سال‌های اخیر تقویت زیرساخت‌ها، راه‌اندازی واحدهای تولیدی، ایجاد مشاغل خرد روستایی، مقاوم‌سازی خانه‌ها و راه‌اندازی واحدهای بوم‌گردی از عوامل تثبیت جمعیت موجود و همچنین مهاجرت‌معکوس از شهرها به روستاهای استان بوده است. اینها درحالی‌است که دسترسی نداشتن به بازارهای مناسب برای عرضه محصولات، ‌ انگیزه نداشتن سرمایه‌گذاران بخش‌خصوصی برای حضور در روستاها، کمبود امکانات ورزشی، کافی نبودن منابع اعتباری برای تکمیل پروژه‌های عمرانی و ضعف‌های زیرساختی، از مهم‌ترین مشکلات جوامع روستایی در استان کرمان به‌شمار می‌رود.
کردستان
هزارو 700روستای دارای سکنه در استان‌کردستان وجود دارد که از این تعداد، هزارو 315روستا جمعیت بالای 20خانوار دارند. از یک‌میلیون و 500هزارنفر جمعیت کردستان، حدود 30درصد آن در روستاها زندگی می‌کنند. این‌درحالی‌است که در سال‌های اخیر و با توجه به برنامه دولت‌ها برای تقویت زیرساخت‌های روستایی، مهاجرت‌معکوس از شهرها به روستاهای کردستان بیشتر شده‌است. اجرای پروژهای عمرانی در کنار فراهم کردن امکانات لازم برای رفاه بیشتر روستاییان و دسترسی آسان به مراکز درمانی، زمینه‌ساز امیدآفرینی در روستاهای کردستان شده‌است. دراین میان بیشتر روستاهای این‌استان از قابلیت‌های مناسبی در حوزه گردشگری برخوردارند. «بیساران» ازجمله روستاهای کردستان به‌حساب می‌آید که مردم آن با بهره‌گیری از قابلیت‌های موجود، توانسته‌اند به کسب‌وکار خود رونق دهند. به لطف آب و هوای ایده‌آل این منطقه، باغداری و کشاورزی در کنار دامداری، بهترین گزینه‌های اشتغال‌زایی برای مردم این روستا به‌شمار می‌روند.
ایلام
آخرین آمارها نشان می‌دهد حدود 26درصد از جمعیت کشور، معادل 20 میلیون ایرانی، در روستاها زندگی می‌کنند که این رقم در استان‌ایلام با 34درصد، بالاتر از میانگین جمعیت روستایی کشور است. ایلام دارای 600روستا و 335دهیاری بوده و جمعیت روستایی این استان بیش‌از 188هزارنفر برآورد می‌شود. از بین روستاهای استان ایلام، «پشته ارشت» از توابع شهرستان بدره در دامنه‌های زیبای کبیرکوه واقع شده‌است که ساکنان آن سال‌های نه‌چندان دور، به‌دلیل کمبود امکانات، به شهر مهاجرت کردند، اما در سال‌های اخیر رونق کشاورزی، دامداری و گردشگری سبب پیشرفت و آبادانی و مهاجرت معکوس به روستای پشته ارشت شده‌است. این روزها همت بلند وپشتکار مردم سختکوش بدره‌ای، روستای متروکه پشته ارشت این شهرستان را به کلکسیونی از کار و فعالیت و اشتغال تبدیل کرده‌است.
فارس
استان فارس دارای 2هزارو 107روستاست و 29درصد از جمعیت استان، یعنی چیزی حدود یک‌میلیون و 400هزارنفر، در روستاهای فارس زندگی می‌کنند. کشت گلخانه‌ای و پرورش گیاهان دارویی در برخی از روستاهای این استان سبب رونق اشتغال و مهاجرت معکوس به این روستاها شده‌است. یکی از این روستاها «همت‌آباد» از توابع شهرستان پاسارگاد است که اهالی این منطقه با راه‌اندازی 16گلخانه کوچک مقیاس، توانسته‌اند از بیکاری و مهاجرت جوانان روستا جلوگیری کنند و این منطقه را به آبادانی برسانند. این کار سبب ایجاد یک حرکت اقتصادی بزرگ شده‌است و بسیاری از اهالی با دیدن سود این کار، خودشان اقدام به راه‌اندازی گلخانه کرده‌اند.
خوزستان
استان‌خوزستان 6هزارو419روستا دارد که از این میان، 4هزارو55روستا دارای سکنه و 2هزارو364روستا خالی از سکنه هستند و بیش‌از 24درصد از جمعیت 4میلیون و 710هزارنفری استان در روستاها زندگی می‌کنند. نه‌تنها روستاها، بلکه شهرهای استان خوزستان هم به‌دلیل محرومیت‌های بسیار، به‌ویژه در زمینه آب، بیکاری و زیرساخت‌ها جزو مهاجرفرست‌ترین مناطق کشور محسوب می‌شوند. با وجود این در شمال استان می‌توان به نمونه‌هایی از مهاجرت معکوس رسید؛ روستای «تراز» واقع در شمال شهرستان لالی، ازجمله روستاهای محروم و عشایری استان خوزستان بود که با برخورداری از خدمات، اکنون به‌عنوان یک روستای مهاجرپذیر در منطقه محسوب می‌شود، به‌طوری‌که طی چند سال، جمعیت آن چندبرابر شده‌است. اعطای وام مسکن روستایی، ایجاد مرکز بهداشتی و انتظامی، ارائه خدمات رفاهی آب و برق، ایجاد مراکزآموزشی و اجرای طرح‌های هادی مهم‌ترین دلایل مهاجرت معکوس به این روستاست.
لرستان
استان لرستان حدود هزارو569روستای بالای 20خانوار جمعیت دارد و تعداد جمعیت ساکن در روستاهای استان نیز به حدود 611هزارنفر می‌رسد. این ‌آمارها درحالی‌است که تاکنون 9روستای هدف گردشگری دراین استان شناسایی شده‌است و برای جذب اعتبارهای موردنیاز، انجام پیگیری‌های لازم ازسوی اداره‌کل بنیاد مسکن و اداره‌کل میراث‌فرهنگی لرستان ضروری است. تنوعی از انواع غذاها و صنایع‌دستی، در کنار خانه‌های سنتی و زبان شیرین لری و آیین‌های متنوع، ازجمله عواملی است که سبب جذب بیش‌ازپیش گردشگران به مناطق روستایی استان شده‌است. «سنگ‌تراشان» و «بیشه» ازجمله روستاهایی هستند که ویژگی‌های منحصربه‌فردی دارند؛ سنگ‌تراشان بافت سنتی خود را حفظ کرده است. یکی دیگر از روستاهای هدف گردشگری مشهور در لرستان بیشه است که درحال‌حاضر دارای زیرساخت‌های کامل گردشگری، راه دسترسی آسان، اقامتگاه، رستوران، سرویس‌بهداشتی عمومی، پاسگاه انتظامی و خط راه‌آهن است. همه اینها درحالی‌است که آمار بالای بیکاری در روستاها، سبب شده مهاجرت از روستاهای لرستان به شهرها بالا باشد، اما دستگاه‌های متولی به‌دنبال تقویت زیرساخت‌های روستایی با هدف سرعت دادن به روند مهاجرت معکوس هستند.
همدان
استان همدان دارای هزارو 67روستاست که از این تعداد، 879روستا دهیاری دارند. براساس آخرین آمارها، 36درصد از جمعیت استان را روستاییان تشکیل می‌دهند. «ورکانه»، «سیمین»، «شهرستانه»، «ویرایی»، «قلعه‌جوق»، «حیدره قاضی‌خان»، «اشتران»، «پری»، «ملهمدره»، «مانیزان»، «خاکو»، «کاج»، «فارسبان»، «حبشی»، «اکنلو»، «درجزین»، «علیصدر» و «گشانی» روستاهایی هستند که تاکنون به‌عنوان روستای هدف گردشگری معرفی شده‌اند. ازسوی دیگر «کردآباد»، «لتگاه»، «زاغه»، «دستجرد» و «دهنو آورزمان» ازجمله روستاهای بدون بیکار همدان هستند که مردمانش همه مشغول به‌کار هستند و زمینه‌ساز شکل‌گیری مهاجرت‌معکوس شده‌اند. کردآباد از توابع شهرستان کبودرآهنگ، روستایی است که همه اهالی و ساکنان آن به کار تولید پوشاک مشغول هستند. محصولات این روستا به تهران، اراک، کرمانشاه و عراق هم ارسال می‌شود. هم‌اکنون 300واحد خیاطی، 20واحد بافندگی، 20واحد چاپ، 20واحد بسته‌بندی و 4واحد اتوبخار در سطح روستا فعالند.
گیلان
استان گیلان 2هزارو568روستا با جمعیتی درحدود 928هزارنفر دارد و بررسی‌ها نشان می‌دهد حدود 4/37درصد از جمعیت استان، معادل تقریبی 317خانوار، در روستاها زندگی می‌کنند. درمیان روستاهای استان، «دهنه سرشیجان» به‌عنوان روستای نمونه‌گردشگری و بوم‌گردی معرفی شده‌است. این روستا در دهستان «چاپارخانه» و در حاشیه تالاب انزلی قرار دارد و گردشگران می‌توانند از طریق اسکله‌ موجود در روستا، از این تالاب زیبا و جنگل‌های اطراف آن دیدن کنند. ازسوی دیگر روستای «سقالکسار» رشت نیز به‌عنوان «روستای پاک و بدون زباله کشور» معرفی شده‌است. علاوه‌براین، روستای «اسطلخ جان» رودبار نیز به‌عنوان «روستای بدون بیکار گیلان» شناخته می‌شود، چراکه طرح ملی «روستای بدون بیکار» در اسطلخ‌جان، به‌عنوان پایلوت روستای نمونه گردشگری، اجرا شد. اجرای این طرح سبب رونق اقتصادی روستا و مهاجرت معکوس شده‌است. در سال‌های اخیر اشتغال‌زایی و بهبود فضای کسب‌وکار در روستاها از طریق توسعه کشاورزی، گردشگری و صنایع‌خرد مرتبط با مشاغل‌خانگی در دستورکار دهیاران قرار دارد.
گلستان
ازمجموع یک‌میلیون و 900هزارنفر جمعیت استان‌گلستان، حدود 861هزارو 546نفر، معادل 6/46درصد از جمعیت استان، ساکن هزار روستای استان هستند. از این تعداد روستا، 96درصد از گاز، 100درصد از برق و تلفن و 90درصد از آب آشامیدنی مناسب برخوردارند و 66/83درصد هم زیرپوشش اینترنت هستند. دراین میان سهم روستاهای گلستان در رونق گردشگری این استان قابل‌توجه است؛ اگرچه گردشگری روستایی نیز پس‌از همه‌گیری ویروس کرونا با رکود شدید مواجه شده‌است. با این وجود حدود 121واحد بوم‌گردی با مجوز اداره‌کل میراث فرهنگی گلستان در روستاهای این استان فعالیت می‌کنند. ازسوی دیگر روستای «عطاء‌آباد» از توابع شهرستان آق‌قلا، ازجمله روستاهای نمونه در کارآفرینی روستایی است. راه‌اندازی کارگاه‌های ساخت مبل در روستا زمینه‌ساز بازگشت تعداد قابل‌توجهی از جوانانی شد که در جست‌وجوی کار، روانه پایتخت شده بودند و به‌عنوان کارگر در کارگاه‌های مبل‌سازی تهران مشغول به‌کار بودند. با گذشت 8سال از راه‌اندازی نخستین کارگاه مبل‌سازی دراین روستا، امروز عطاءآباد میزبان نخستین شهرک‌خصوصی مبل درایران است. درحال‌حاضر علاوه بر بازگشت جوانان به روستا، عطاءآباد به محل کار برای جوانان روستاهای اطراف نیز تبدیل شده‌است؛ روستایی که درحال‌حاضر حدود 3هزارنفر جمعیت دارد.
کد خبر 632346

لینک کوتاه:
https://www.payamesepahan.ir/Fa/News/326332/

نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield
مخاطبان عزیز به اطلاع می رساند: از این پس با های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می توانید از امکان جستجوی آن عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز آرشیو این پایگاه بهره مند شوید. این امکان برای اولین بار در پایگاه های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای آریا برای مخاطبان عزیز ارائه می شود. امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد.

ساير مطالب

هواشناسی ایران | مرکز و شرق کشور بارانی است / کاهش 6 تا 8 درجه‌ای دما در برخی نقاط

کمک سه میلیارد ریالی جمعیت هلال احمر شهرستان نایین به نیازمندان

هرگونه تجمعی باید با مجوز باشد/حساب کشاورزان از عاملان حوادث اخیر جداست

پیش‌بینی هواشناسی اصفهان تا 24 ساعت آینده؛ امروز 12 آذرماه

مسمومیت 7 نفر در حادثه گازگرفتگی در روستای قرقن

واژگونی اتوبوس اصفهان - بندر عباس در شهربابک

برنامه "هوشمند شو دانش آموزی" در مهاباد آغاز به کار کرد

واژگونی اتوبوس اصفهان - بندر عباس در شهربابک/1 کشته و 17 مصدوم

چه کسانی مسئول رفع مشکل ورزشگاه فریدون شهر اصفهان هستند؟

نماز جمعه امروز در مهاباد اقامه می‌شود

17 کشته و مصدوم در واژگونی اتوبوس اصفهان - بندر عباس

واژگونی اتوبوس «اصفهان به بندرعباس» یک کشته و 5 مجروح بر جا گذاشت

قهوه‌خانه‌های غیرمجاز بلای جان مردم ‌نطنز شده‌اند

جوکاردر پاسخ به مطالبات دانشجویان: وقتی منابع آب محدود است، باید بیشتر مدیریت شود

علت برگزار نشدن کنسرت‌ها در پایتخت

بارش باران در محورهای مواصلاتی استان اصفهان

واژگونی مرگباراتوبوس اصفهان-بندرعباس

دیدار مدیرعامل ذوب آهن اصفهان با رئیس اتاق معادن جمهوری مالی

نشست های تعاملی هیات مالی و اقتصادی ذوب آهن اصفهان با مدیران عامل بانک های کشور

تودیع و معارفه رئیس اداره پست مهاباد

علت قطعی برق گسترده در کاشان چه بود؟

هوا برای شهروندان اصفهانی سالم است

روزانه 50 گزارش مرتبط با معضل سگ های بلاصاحب به شهرداری مهاباد می رسد

1 کشته و 17 مصدوم بر اثر واژگونی اتوبوس اصفهان - بندر عباس

ظرفیت بانوان فعال در حوزه قرآن نادیده گرفته شده است

نماینده «لودرسوار»: در 8 سال گذشته کشور نابود شد و نیاز است به دولت زمان داده شود

شاعرانه/ محبوب من! مردی قند خورد و آب شد

مروری بر نامه‌های عاشقانه جلال به سیمین

آگهی شغلی جدید به The Last of Us Remake اشاره دارد

پرواز ربات پرنده در آسمان‌ها

یک بازی الگوی مایکروسافت برای تولید ژاکت

شرکت ایلان ماسک در آستانه ورشکستگی

آیا میشل اوباما دموکرات‌ها را نجات می‌دهد؟

سفر بن زاید به ترکیه، آغاز دوره ای جدید؟

خدمات ارائه شده به معلولان زیر پوشش تامین اجتماعی در اصفهان کافی نیست

لیگ برتر فوتبال بانوان / دیدار سپاهان و باتری زارع سنندج

جمعیت هلال احمر شهرستان نایین سه میلیارد ریال به نیازمندان کمک کرد

شیوع کرونا مانع توسعه فعالیت‌های فرهنگی در اردستان شد

برف و باران مهمان آخر هفته اصفهانی‌ها/ هوا 10 درجه سردتر می‌شود

سفر وزیر جهاد کشاورزی به گیلان برای بررسی پرورش کرم ابریشم

اعمال محدودیت ترددهای امروز به سمت پل خواجو/موتورسواران اجازه تردد ندارند

بارش‌ باران در نواحی مرکزی و شرقی کشور

پرهیز از سفرهای غیرضروری/لزوم همراه داشتن زنجیر چرخ و تجهیزات ایمنی

شخصیت‌هایی که نویسنده‌ها مدیون‌شان هستند

ابر رایانه "سیمرغ" وارد سرعت یک پتافلاپسی می‌شود

آپدیت جدید بازی Battlefield 2042 منتشر شد

گوشی‌های ضد آب بیشتری از سری گلکسی A معرفی می‌شوند

جمعیت هلال احمر شهرستان نایین سه میلیارد ریال به نیازمندان کمک کرد

اجرای 12 جُنگ شادی برای کودکان بیمار در اصفهان

سپاهان اصفهان 1 - زارع باتری سنندج 0